Haber-Yorum

Aؤ°HM’Nؤ°N DEMؤ°RTAإ‍ KARARI NE ANLAMA GELؤ°YOR?

HABER:

Avrupa ؤ°nsan Haklarؤ± Mahkemesi’nin (Aؤ°HM) temyiz organؤ± olarak gأ¶rev yapan 17 yargؤ±أ§lؤ± Bأ¼yأ¼k Daire, tutukluluk hali devam eden eski HDP Eإں Genel Baإںkanؤ± Selahattin Demirtaإں’ؤ±n derhal serbest bؤ±rakؤ±lmasؤ± iأ§in Tأ¼rkiye’den gerekli أ¶nlemleri almasؤ±nؤ± istedi. (hurriyet.com.tr)

YORUM:

HDP eski Genel Baإںkanؤ± Selahattin Demirtaإں, milletvekili dokunulmazlؤ±klarؤ±nؤ±n kaldؤ±rؤ±lmasؤ±nؤ±n ardؤ±ndan, Diyarbakؤ±r’da yأ¼rأ¼tأ¼len soruإںturma kapsamؤ±nda, 2016 yؤ±lؤ± Kasؤ±m ayؤ±nda Diyarbakؤ±r’da, â€œterأ¶r أ¶rgأ¼tأ¼ kurma, yأ¶netmeâ€‌, â€œأ¶rgأ¼t propagandasؤ±â€‌, â€œsuأ§ ve suأ§luyu أ¶vmeâ€‌ gibi suأ§lamalarla 142 yؤ±la kadar hapis cezasؤ± istemiyle dava aأ§ؤ±lmؤ±إںtؤ±. Ankara 19. Aؤںؤ±r Ceza Mahkemesi’nde tutuklu yargؤ±lanan Selahattin Demirtaإں iأ§in mahkeme 2 Eylأ¼l 2019 tarihindeki duruإںmada adli kontrol إںartؤ± ile tahliye kararؤ± verdi. Ancak bir baإںka dosyadan dolayؤ± tutukluluؤںu devam etti. Bu sأ¼re iأ§erisinde Demirtaإں Aؤ°HM’ne mأ¼racaatta bulunmuإں ve Aؤ°HM, 20 Kasؤ±m 2018’de ilk ihlal kararؤ±nؤ± verdi ve tahliyesini istemiإںti. Fakat deؤںiإںik gerekأ§elerle yerel mahkemeler Demirtaإں’ؤ± tahliye etmedi. Son olarak ise 22 Aralؤ±k 2020 gأ¼nأ¼ Avrupa ؤ°nsan Haklarؤ± Mahkemesi (Aؤ°HM) Bأ¼yأ¼k Dairesi, Demirtaإں'ؤ±n tutukluؤںunun Avrupa ؤ°nsan Haklarؤ± Sأ¶zleإںmesi'nin beإں maddesini ihlal ettiؤںine ve Demirtaإں'ؤ±n derhal serbest bؤ±rakؤ±lmasؤ± gerektiؤںine karar verdi.

Aؤ°HM tarafؤ±ndan verilen bu karar Tأ¼rkiye’de Cumhurbaإںkanؤ± Erdoؤںan baإںta olmak أ¼zere hأ¼kأ¼met mensuplarؤ±nca eleإںtirildi. Kararla ilgili olarak Erdoؤںan, “tamamؤ±yla bu adؤ±mlar siyasidir, bunun da gereؤںini gerekأ§esini biliyoruzâ€‌ dedi. ؤ°أ§iإںleri Bakanؤ± Soylu ise “Demirtaإں terأ¶risttir. Aؤ°HM’nin almؤ±إں olduؤںu karar, boإںlukta bir karardؤ±r. Hiأ§bir anlamؤ± yoktur. أ‡ok net ve aأ§ؤ±ktؤ±râ€‌ dedi.

Aؤ°HM tarafؤ±ndan alؤ±nan kararlar ve buna karإںؤ±lؤ±k hأ¼kأ¼met yetkilileri tarafؤ±ndan yapؤ±lan aأ§ؤ±klamalarؤ±n إںu إںekilde deؤںerlendirilmesi mأ¼mkأ¼ndأ¼r.

1-     Bilindiؤںi أ¼zere Tأ¼rkiye ile AB arasؤ±nda uzun yؤ±llardan bu yana deؤںiإںik boyutlarؤ±yla gerginlik yaإںanmaktadؤ±r. Diؤںer taraftan HDP’nin bugأ¼ne kadar takip etmiإں olduؤںu politikalar aؤںؤ±rlؤ±klؤ± olarak ؤ°ngiltere eksenli olmuإںtur. Dolayؤ±sؤ±yla Aؤ°HM tarafؤ±ndan verilen kararlar bir baإںka boyutu ile bunun yansؤ±malarؤ±ndandؤ±r.

2-     Tأ¼rkiye iأ§ siyasetinde ise Erdoؤںan ve partisinin, seأ§imlerin vaktinden daha أ¶nce yapؤ±lacak olmasؤ± halinde ciddi sؤ±kؤ±ntؤ± yaإںayacaؤںؤ± gأ¶rأ¼lmektedir. Erdoؤںan ve partisi 2020 yؤ±lؤ± iأ§erisinde HDP’yi bأ¶lأ¼p oylarؤ±nؤ±n bir kؤ±smؤ±nؤ± kendi tarafؤ±na geأ§irmenin أ§alؤ±إںmalarؤ±nؤ± yaptؤ±ysa da bunda baإںarؤ±lؤ± olamadؤ±. HDP’li siyasetأ§iler, kendilerine yأ¶nelik tutuklamalara ve Erdoؤںan tarafؤ±ndan ortaya konulan tehditlere boyun eؤںmediler ve yollarؤ±nؤ± deؤںiإںtirmediler. ؤ°إںte bu baؤںlamda son olarak Aؤ°HM kararlarؤ± gأ¼ndeme geldi. Fakat buna raؤںmen hem Erdoؤںan hem de Soylu tarafؤ±ndan sert aأ§ؤ±klamalar yapؤ±ldؤ±. Hatta televizyon ekranlarؤ±nda HDP’nin kapatؤ±lmasؤ± tartؤ±إںmalarؤ± yaإںandؤ±. أ–zellikle de Devlet Bahأ§eli tarafؤ±ndan bأ¶yle bir hususun gأ¼ndeme getirilmiإں olmasؤ±, HDP’ye yأ¶nelik tehdidin son derece ciddi olduؤںu gأ¶rأ¼nأ¼mأ¼ verilmek istendi.

3-     Ancak diؤںer taraftan Cumhurbaإںkanؤ± Erdoؤںan’ؤ±n Ankara Gأ¶lbaإںؤ± إ‍ehir Geأ§iإںi Aأ§ؤ±lؤ±إںؤ± Tأ¶reni'nde yaptؤ±ؤںؤ± konuإںmada "Dأ¼nyada yaإںanan her geliإںme Tأ¼rkiye'nin gأ¼cأ¼nأ¼ teyit etmektedir. Ne Avrupa ile ne ABD ile ne Rusya ile ne أ‡in ile ne de bأ¶lgemizdeki أ¼lkelerle أ§أ¶zأ¼lemeyecek bir sorunumuz bulunuyorâ€‌ demek suretiyle adeta yeإںil bir ؤ±إںؤ±k yaktؤ±.

4-     Netice itibari ile Aؤ°HM tarafؤ±ndan alؤ±nan kararlar, geأ§miإںten gأ¼nأ¼mأ¼ze yansؤ±yan Avrupa-Tأ¼rkiye أ§atؤ±إںmasؤ±nؤ±n bir yansؤ±masؤ± olmasؤ±nؤ±n yanؤ±nda aؤںؤ±rlؤ±klؤ± olarak hem ekonomik aأ§ؤ±dan hem de oy potansiyeli aأ§ؤ±sؤ±ndan sؤ±kؤ±ntؤ±lؤ± bir dأ¶nem yaإںamakta olan Erdoؤںan iktidarؤ±na yأ¶nelik bir baskؤ± aracؤ±dؤ±r. أ‡أ¼nkأ¼ Erdoؤںan 2023 yؤ±lؤ±nda yapؤ±lmasؤ± planlanan seأ§imlerde yeniden cumhurbaإںkanؤ± adayؤ± olacaktؤ±r. Ancak إںu andaki istatistikler Erdoؤںan’ؤ±n seأ§imleri kazanamayacaؤںؤ±nؤ± gأ¶stermektedir. Bunun iأ§in ise Erdoؤںan أ¶zellikle Kأ¼rt oylarؤ± أ¼zerinde yoؤںunlaإںmakta ve Kأ¼rtlerin oylarؤ±nؤ± alabilmenin أ§alؤ±إںmalarؤ±nؤ± yapmaktadؤ±r. Bu nedenle de geأ§tiؤںimiz hafta iأ§erisinde HأœDA-PAR Genel Baإںkanؤ± ile bir gأ¶rأ¼إںme yaptؤ±.

Hizb-ut Tahrir Merkezi Medya Ofisi ؤ°أ§in Yazan

Muhammet Hanefi YAؤ‍MUR